TÓM TẮT NỘI DUNG TRỌNG TÂM VÀ ĐỊNH HƯỚNG TRIỂN KHAI TẠI ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

I. KHÁI QUÁT VÀ Ý NGHĨA CHIẾN LƯỢC

Quy định số 21-QĐ/TW (11/4/2026) là văn bản thay thế Quy định 296-QĐ/TW (2025), đánh dấu bước chuyển quan trọng trong tư duy kiểm tra, giám sát và kỷ luật của Đảng theo hướng: Chủ động – phòng ngừa – minh bạch – số hóa – trách nhiệm giải trình cao

Đặc điểm cơ bản:

– Kết cấu: 7 chương, 35 điều

– Phạm vi: kiểm tra, giám sát, kỷ luật tổ chức đảng và đảng viên

– Đối tượng mở rộng:

+ Cả tổ chức đã giải thể, sáp nhập

+ Đảng viên đã nghỉ hưu, chuyển công tác

Ý nghĩa: Khẳng định nguyên tắc: Trách nhiệm chính trị là liên tục và không bị giới hạn bởi vị trí công tác.

II. NỘI DUNG TRỌNG TÂM CỦA QUY ĐỊNH

1. Phạm vi, đối tượng và nguyên tắc nền tảng

a) Phạm vi điều chỉnh. Chấp hành:

– Cương lĩnh, Điều lệ Đảng

– Nghị quyết, chỉ thị

– Pháp luật Nhà nước

b) Nguyên tắc cốt lõi

– Kiểm tra, giám sát là chức năng lãnh đạo của Đảng. Tổ chức đảng phải:

+ Tự kiểm tra

+ Chịu sự kiểm tra của cấp trên

– Chủ động phòng ngừa, phát hiện sớm

+ Ngăn chặn vi phạm từ giai đoạn “manh nha”

+ Tránh tích tụ sai phạm

– Công khai – minh bạch – khách quan: Bảo đảm tính công tâm, chính xác

– Bình đẳng kỷ luật: Không có vùng cấm, không có ngoại lệ

– Gắn kỷ luật với giáo dục và phát triển. Không chỉ xử lý mà còn:

+ Khắc phục

+ Sửa chữa

+ Hoàn thiện

– Bảo vệ cán bộ đổi mới sáng tạo. Bảo vệ người:

+ Dám nghĩ

+ Dám làm

+ Dám chịu trách nhiệm

Ý nghĩa: Thể hiện rõ tư duy quản trị hiện đại: “kỷ luật không chỉ để trừng phạt mà để phát triển tổ chức”

2. Nội dung và cơ chế kiểm tra, giám sát

a) Chủ thể thực hiện

– Cấp ủy, tổ chức đảng

– Ủy ban kiểm tra các cấp

– Đảng viên (tự kiểm tra)

b) Cơ chế vận hành

– Cấp trên kiểm tra cấp dưới

– Tự kiểm tra là bắt buộc

– Phân định rõ trách nhiệm

c) Nội dung kiểm tra trọng tâm

Đối với tổ chức đảng:

– Chấp hành nguyên tắc tập trung dân chủ

– Đoàn kết nội bộ

– Phòng, chống tham nhũng, lãng phí

– Công tác cán bộ

– Thực hiện:

+ Chuyển đổi số

+ Cải cách hành chính

Đối với đảng viên:

– Phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống

– Thực hiện nhiệm vụ được giao

Ý nghĩa: Điểm đổi mới nổi bật: Tích hợp kiểm tra Đảng với tuân thủ pháp luật và quản trị hiện đại.

3. Công tác kiểm soát tài sản, thu nhập

– UBKT cấp trên trực tiếp cơ sở trở lên có thẩm quyền kiểm soát

– Nội dung kiểm soát:

+ Tính trung thực của kê khai

+ Nguồn gốc tài sản tăng thêm

Ý nghĩa: Đây là trụ cột của:

– Phòng, chống tham nhũng

– Minh bạch hóa hệ thống

4. Thi hành kỷ luật Đảng

a) Hình thức kỷ luật

– Đối với tổ chức đảng:

+ Khiển trách

+ Cảnh cáo

+ Giải tán

– Đối với đảng viên:

+ Khiển trách

+ Cảnh cáo

+ Cách chức

+ Khai trừ

b) Nguyên tắc xử lý

– Công minh – chính xác – kịp thời

– Đúng thẩm quyền – đúng quy trình

c) Điểm mới đáng chú ý

– Đình chỉ sinh hoạt đảng khi:

+ Có dấu hiệu vi phạm nghiêm trọng

+ Bị khởi tố, truy tố

– Vi phạm pháp luật:

+ Phải chuyển cơ quan có thẩm quyền

+ Không xử lý nội bộ thay thế

d) Thời hiệu kỷ luật: Quy định rõ thời hạn xử lý vi phạm

5. Thẩm quyền và quy trình

– Chi bộ: Quyết định khiển trách, cảnh cáo

– Quy trình bỏ phiếu:

+ Bỏ phiếu kín

+ Khiển trách/cảnh cáo/cách chức: >50%

+ Khai trừ: ≥ 2/3

=> Bảo đảm:

– Tính dân chủ

– Tính pháp lý

– Tính minh bạch

6. Giải quyết tố cáo và khiếu nại

a) Tố cáo

– Quy trình rõ ràng

– Bảo vệ người tố cáo

b) Khiếu nại

– Nhiều cấp giải quyết

– Bảo đảm quyền đảng viên

Ý nghĩa: Thiết lập cơ chế: “công lý nội bộ trong Đảng”

7. Vai trò của cấp ủy

– Xây dựng kế hoạch kiểm tra

– Chỉ đạo UBKT

– Phối hợp cơ quan liên quan

– Tổng kết, đánh giá định kỳ

Ý nghĩa: Chuyển từ: “xử lý vụ việc” → “quản trị hệ thống”

III. NHỮNG ĐỔI MỚI MANG TÍNH CẤU TRÚC

1. Mở rộng trách nhiệm chính trị (kể cả người đã nghỉ hưu)

2. Chuyển mạnh từ hậu kiểm sang tiền kiểm

3. Tích hợp kiểm tra Đảng với pháp luật Nhà nước

4. Thiết lập cơ chế đình chỉ phòng ngừa rủi ro

5. Tăng cường giám sát xã hội

=> Đây là bước tiến theo hướng: quản trị công hiện đại dựa trên kiểm soát rủi ro và trách nhiệm giải trình

IV. ĐỊNH HƯỚNG TRIỂN KHAI TẠI ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

1. Nhóm nhiệm vụ thể chế hóa và truyền thông (triển khai sớm)

– Tổ chức hội nghị quán triệt toàn Đại học

– Tập huấn chuyên sâu cho:

+ Đảng ủy

+ UBKT

+ Bí thư chi bộ

+ Lãnh đạo đơn vị

– Truyền thông nội bộ:

+ Cổng thông tin điện tử của Đại học

+ Bản tin nội bộ

+ Tài liệu tóm tắt

2. Hoàn thiện hệ thống quy định và cơ chế phối hợp

– Ban hành/sửa đổi:

+ Quy chế kiểm tra, giám sát nội bộ

+ Quy trình kỷ luật đảng viên gắn với viên chức

– Xây dựng quy chế phối hợp giữa:

+ Đảng ủy

+ Ban Giám đốc

+ Phòng Thanh tra – Pháp chế

+ Phòng Tổ chức cán bộ

+ Phòng Tài chính – Kế toán

Ý nghĩa: Bảo đảm: đồng bộ Đảng – chính quyền – chuyên môn

3. Xây dựng hệ thống kiểm soát nội bộ hiện đại

– Thiết lập:

+ Hệ thống cảnh báo rủi ro

+ Cơ sở dữ liệu vi phạm

– Ứng dụng:

AI phát hiện bất thường trong:

+ Tuyển sinh

+ Tài chính

+ Nghiên cứu khoa học

Ý nghĩa: Tiệm cận mô hình: quản trị dựa trên dữ liệu, phòng ngừa rủi ro và đảm bảo liêm chính tổ chức

 4. Tăng cường kiểm tra trong lĩnh vực trọng điểm

– Quản lý tài chính

– Đầu tư công

– Công tác cán bộ

– Tuyển sinh

– Nghiên cứu khoa học

– Gắn với:

+ Chuyển đổi số

+ Cải cách hành chính

– Thực hiện:

+ Giám sát thường xuyên

+ Giám sát chuyên đề

5. Kiểm soát tài sản, thu nhập

– Tổ chức kê khai đầy đủ

– Kiểm tra tính trung thực

– Xác minh tài sản tăng thêm

Ý nghĩa: Bảo đảm: minh bạch – liêm chính – phòng ngừa tham nhũng

6. Nâng cao năng lực đội ngũ

– Củng cố UBKT Đảng ủy

– Đào tạo:

+ Pháp luật

+ Nghiệp vụ kiểm tra

+ Điều tra, xác minh

– Xây dựng: chuẩn năng lực cán bộ kiểm tra

7. Cơ chế bảo vệ cán bộ và xử lý khiếu nại, tố cáo

– Cụ thể hóa cơ chế: Bảo vệ người dám đổi mới

– Giải quyết:

+ Đúng quy trình

+ Đúng thời hạn

+ Bảo mật thông tin

8. Xây dựng văn hóa tuân thủ và liêm chính học thuật

– Tích hợp vào:

+ Sinh hoạt chi bộ

+ Đào tạo

+ Đánh giá cán bộ

– Hình thành: Hệ sinh thái liêm chính học thuật – quản trị minh bạch

V. LỘ TRÌNH TRIỂN KHAI

Ngắn hạn (3 – 6 tháng)

– Quán triệt toàn trường

– Ban hành kế hoạch kiểm tra 2026 – 2027

– Rà soát lĩnh vực rủi ro

Trung hạn (1 – 2 năm)

– Số hóa hệ thống kiểm tra

– Kiểm tra chuyên đề định kỳ

Dài hạn: Xây dựng mô hình: “Đại học liêm chính – tự giám sát – quản trị hiện đại”

VI. KẾT LUẬN

Quy định 21-QĐ/TW không chỉ là công cụ kỷ luật mà là một khuôn khổ quản trị chiến lược nhằm nâng cao năng lực lãnh đạo, kiểm soát rủi ro và phát triển bền vững của tổ chức.

Đối với Đại học Kinh tế Quốc dân, việc triển khai hiệu quả Quy định này sẽ:

– Nâng cao chất lượng quản trị đại học

– Tăng cường minh bạch và trách nhiệm giải trình

– Củng cố uy tín học thuật trong bối cảnh hội nhập quốc tế./.