NHỮNG NỘI DUNG CHÍNH CỦA QUYẾT ĐỊNH 336/QĐ-TTg

VÀ ĐỊNH HƯỚNG TRIỂN KHAI TẠI ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

Phòng Thanh tra – Pháp chế tóm lược những nội dung trọng tâm của Quyết định số 336/QĐ-TTg ngày 25/02/2026 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Chương trình “Hỗ trợ học sinh, sinh viên khởi nghiệp giai đoạn 2026 – 2035”.

Đây là một văn bản pháp lý có ý nghĩa chiến lược, không chỉ đặt ra các chỉ tiêu định lượng cụ thể mà còn mở ra một cách tiếp cận mới về giáo dục đại học, chuyển từ mô hình “đào tạo để tìm việc” sang “đào tạo để tạo việc làm”, đặc biệt đối với các cơ sở giáo dục đại học trọng điểm như Đại học Kinh tế Quốc dân.

I. NHỮNG NỘI DUNG CỐT LÕI CỦA QUYẾT ĐỊNH 336/QĐ-TTg

1. Tầm nhìn và mục tiêu chiến lược

Chương trình hướng tới việc:

– Hình thành và lan tỏa văn hóa khởi nghiệp trong toàn bộ hệ thống giáo dục, từ phổ thông đến đại học, không dừng lại ở các hoạt động phong trào hay cuộc thi ngắn hạn.

– Vốn hóa tri thức: tạo điều kiện để người học chuyển hóa kiến thức, kết quả nghiên cứu và ý tưởng sáng tạo thành sản phẩm, dịch vụ và doanh nghiệp khởi nghiệp (startup), doanh nghiệp khởi nguồn (spin-off).

– Xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp đồng bộ trong cơ sở giáo dục, gắn với đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh, có sự tham gia của nhà trường – doanh nghiệp – nhà đầu tư – Nhà nước.

Tầm nhìn đến năm 2035, các trường đại học trọng điểm phấn đấu đạt tỷ lệ sinh viên khởi nghiệp khoảng 150/10.000 sinh viên, cùng với số lượng ngày càng tăng các dự án được thương mại hóa thành công.

2. Các chỉ tiêu cụ thể đối với cơ sở đào tạo đại học (trọng tâm là các trường trọng điểm)

Quyết định đặt ra những yêu cầu mang tính bắt buộc và có thể đo lường, trong đó đáng chú ý:

(i) Về cơ chế và dịch vụ hỗ trợ

100% cơ sở đào tạo phải ban hành và công khai quy chế hỗ trợ sinh viên khởi nghiệp, đồng thời cung cấp các dịch vụ hỗ trợ thiết thực.

(ii) Về đào tạo

– Đến năm 2030: 85% sinh viên hoàn thành học phần hoặc khóa học về kỹ năng khởi nghiệp.

– Đến năm 2035: tỷ lệ này nâng lên 95%.

(iii) Về quy mô sinh viên khởi nghiệp

Đối với cơ sở đào tạo trọng điểm:

– Giai đoạn 2026 – 2030: tối thiểu 100 sinh viên khởi nghiệp/10.000 sinh viên/năm.

– Giai đoạn 2031 – 2035: nâng lên 150 sinh viên/10.000 sinh viên/năm.

(iv) Về ươm tạo và thương mại hóa

Các trường trọng điểm cần:

– Ươm tạo tối thiểu 50 dự án/năm (giai đoạn đầu), tăng lên 100 dự án/năm (giai đoạn sau).

– Ít nhất 50% số dự án hoàn tất ươm tạo đạt ngưỡng sẵn sàng ra thị trường.

3. Những điểm mới mang tính đột phá của Quyết định

Quyết định 336/QĐ-TTg thể hiện tư duy quản lý hiện đại thông qua một số nội dung rất mới:

– Thí điểm mô hình “doanh nghiệp trong cơ sở đào tạo”, bao gồm startup và spin-off, gắn với cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox).

– Công nhận kết quả khởi nghiệp tương đương kết quả học tập, thực tập hoặc nghiên cứu khoa học – đây là “đòn bẩy” quan trọng để sinh viên mạnh dạn lựa chọn con đường khởi nghiệp.

– Thành lập Quỹ hỗ trợ học sinh, sinh viên khởi nghiệp, ưu tiên cấp vốn mồi cho các dự án có tiềm năng thương mại hóa.

– Đầu tư hạ tầng hiện đại, như không gian làm việc chung, phòng mô phỏng doanh nghiệp số, phòng thí nghiệm chế tạo mở (FabLab).

Đối tượng tác động của Chương trình không chỉ là sinh viên, mà còn bao gồm giảng viên, viên chức quản lý, trong đó giảng viên được xác định là người dẫn dắt, cố vấn và đồng hành khởi nghiệp cùng người học.

II. ĐỊNH HƯỚNG VÀ GỢI Ý TRIỂN KHAI TẠI ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

Để thực hiện đầy đủ trách nhiệm pháp lý theo Quyết định 336/QĐ-TTg, đồng thời tận dụng cơ hội chiến lược để nâng cao vị thế của NEU, Đại học cần triển khai đồng bộ các nhóm nhiệm vụ sau:

1. Về cơ chế, chính sách và quản trị nội bộ

– Rà soát, ban hành Quy chế hỗ trợ sinh viên khởi nghiệp của NEU, bao gồm:

Công nhận dự án khởi nghiệp thay thế khóa luận tốt nghiệp, thực tập hoặc một số học phần phù hợp.

– Xây dựng quy định về sở hữu trí tuệ và phân chia lợi ích, làm rõ quyền và nghĩa vụ của Nhà trường – giảng viên – sinh viên đối với các sản phẩm, doanh nghiệp hình thành từ nguồn lực NEU.

– Thiết lập bộ chỉ số đánh giá (KPI/BSC) để theo dõi, giám sát hiệu quả hoạt động khởi nghiệp theo từng đơn vị.

2. Về đào tạo và phát triển nguồn nhân lực

– Phổ cập các học phần và chương trình bồi dưỡng về tư duy khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo, gắn với chuyển đổi số và kinh tế xanh, không giới hạn trong các ngành kinh doanh.

– Chuẩn hóa đội ngũ cố vấn khởi nghiệp, tổ chức đào tạo, cấp chứng chỉ, phấn đấu đạt tối thiểu 01 cố vấn/500 sinh viên.

3. Về hệ sinh thái, ươm tạo và kết nối

– Thúc đẩy hình thành các doanh nghiệp khởi nguồn (spin-off) dựa trên kết quả nghiên cứu khoa học của giảng viên và sinh viên.

– Đẩy mạnh liên kết “Nhà trường – Doanh nghiệp – Địa phương – Nhà đầu tư”, huy động mạng lưới cựu sinh viên, nhà đầu tư thiên thần tham gia cố vấn và đầu tư.

– Nâng cấp không gian khởi nghiệp, trung tâm đổi mới sáng tạo, nghiên cứu xây dựng FabLab dùng chung hoặc liên trường.

4. Về nguồn lực tài chính

– Chủ động thành lập Quỹ khởi nghiệp NEU, sử dụng hợp lý các nguồn thu hợp pháp của Nhà trường để cấp vốn mồi cho dự án tiềm năng.

– Đổi mới phương thức xã hội hóa, hợp tác với doanh nghiệp theo hướng đặt hàng nghiên cứu – đồng đầu tư – đồng khai thác giá trị.

III. KẾT LUẬN

Quyết định 336/QĐ-TTg không chỉ là một yêu cầu pháp lý mà là một vận hội chiến lược đối với các trường đại học. Với vị thế là cơ sở đào tạo hàng đầu về kinh tế và quản trị, Đại học Kinh tế Quốc dân hoàn toàn có đủ điều kiện để trở thành hạt nhân của hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo, không chỉ ở cấp quốc gia mà còn hướng tới khu vực.

Việc triển khai nghiêm túc, bài bản và có chiều sâu Chương trình này sẽ giúp NEU vừa bảo đảm tuân thủ pháp luật, vừa khẳng định vai trò tiên phong trong đào tạo nguồn nhân lực cho nền kinh tế tri thức trong thập kỷ tới.